buddha-04මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේ ලක්දිවට වැඩම කර දේවානම්පිය තිස්ස රජු මුණ ගැසුණු අවස්ථාවේදී පළමුවෙන්ම රජතුමාගෙන් ප්‍රශ්න මාලා දෙකක් විමසා බැලූ බව ඔබ දන්නවා. එම ප්‍රශ්න වලට දේවානම්පියතිස්ස රජු ලබා දුන් පිළිතුරු වලින් සතුටට පත් වූ මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේ, “මහ රජ ඔබ ඥාණවන්තයි” ලෙස ප්‍රකාශ කළ බව පැවසෙනවා. රජු ඇතුළු ලක් වැසියන් බුද්ධ ධර්මය අවබෝධ කර ගැනීමට තරම් ඥාණවන්ත බවට මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේ තීරණය කළේ ඒ අයුරිනුයි..

මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේ බුද්ධ ධර්මය ලක් වැසියන්ට දේශනා කිරීමට පෙර මේ අයුරින් අපගේ බුද්ධි මට්ටම මැන බැලුවේ ඇයි?

මීට හේතුව බුදු දහම “චතුස්කෝටික න්‍යාය” මත පදනම් වූ න්‍යායක් වීමයි. චතුස්කෝටික න්‍යාය මත පදනම් වූ අදහස් තේරුම් ගත හැකිවන්නේ ප්‍රඥාවන්තයන්ට පමණයි. ඒ නිසා මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේට සිදු වුණා එවැනි සංකීර්ණ දහමක් අවබෝධ කර ගත හැකි තරම් ලක් වැසියන් ඥාණවන්ත දැයි පළමුව විමසා බලන්න.

චතුස්කෝටික න්‍යාය තේරුම් ගැනීමට පෙර අපි විමසා බලමු ද්විකෝටික න්‍යාය යනු කුමක්ද කියලා.

ද්විකෝටික න්‍යාය යනු කුමක්ද?

මින් අදහස් වන්නේ ඕනෑම ප්‍රශ්නයකට තිබිය හැකි වන්නේ පිළිතුරු 2ක් පමණක් යන්නයි. අපි ඉගෙන ගන්නා භෞතික විද්‍යාවද මෙම න්‍යාය මත පදනම් වී තිබෙනවා. මෙම න්‍යාය අනුව ඕනෑම ප්‍රශ්නයකට තිබිය හැකි පිළිතුරු දෙආකාර වෙනවා. (හරි – වැරදි , ඔව් – නැහැ ,  සත්‍ය – අසත්‍ය, යන ආකාරයේ පිළිතුරු)

පහත ප්‍රකාශ දෙක බලන්න

දැන් වහිනවා                 – A ප්‍රකාශය

දැන් වහින්නෙ නෑ         – B ප්‍රකාශය

ඉහත ප්‍රකාශ දෙකෙන් මෙම මොහොතේ සත්‍ය විය හැකි වන්නේ පහත විසඳුම් දෙකෙන් එකක් පමණි.

එක්කෝ    දැන් වහිනවා

නැතිනම්     දැන් වහින්නේ නෑ

එනම්…      

එක්කෝ..          A ප්‍රකාශය සත්‍යයි     –     B ප්‍රකාශය අසත්‍යයි විය යුතුයි.

නැතිනම්…        A ප්‍රකාශය අසත්‍යයි   –   B ප්‍රකාශය සත්‍යයි විය යුතුයි.

පරීක්ෂණ, නිරීක්ෂණ, නිගමන මත පදනම් වූ භෞතික විද්‍යාව තීරණ ගන්නේත් මේ ආකාරයටමයි. ඇත්තටම මෙහි කිසිඳු වරදක් නැහැ. අපේ ඉන්ද්‍රියන්ට ගෝචර ධර්ම සියල්ලටම වාගේ මෙය සත්‍යක්. නමුත් අපේ ඉන්ද්‍රියන්ට ගෝචර නොවන ධර්මතා විසඳීමට මෙම ද්විකෝටික තර්කය ප්‍රමාණවත් නැහැ.

චතුස්කෝටික න්‍යාය යනු කුමක්ද?

පහත සිදුවීම බලන්න

දැන් වහිනවා                 – A ප්‍රකාශය

දැන් වහින්නෙ නෑ          – B ප්‍රකාශය

චතුස්කෝටික න්‍යාය අනුව ඉහත සිදුවීම දෙආකාර නොව සිව්ආකාරයෙන් විස්තර කළ හැකිය.

  1. දැන් වහිනවා
  2. දැන් වහින්නේ නෑ
  3. දැන් වහිනවා සහ වහින්නේ නැහැ
  4. දැන් වහින්නෙත් නෑ වහින්නේ නැත්තෙත් නැහැ

එනම්…..

එක්කෝ                       A  සත්‍යයි                     B අසත්‍යයි

එක්කෝ                       A  අසත්‍යයි                   B සත්‍යයි

එක්කෝ                       A  සත්‍යයි                     B සත්‍යයි

එක්කෝ                       A  අසත්‍යයි                   B අසත්‍යයි

ඉහත ප්‍රකාශය චතුස්කෝටික න්‍යායෙන් විස්තර කළ විට ඔබට සිතන්න පුළුවන් අවසාන තර්ක දෙක කිසිම තේරුමක් නැහැ කියලා. ඔබට එහෙම හිතෙන එක නිවැරදියි. වැස්ස වහිනවද යන ප්‍රකාශය අපේ ඉන්ද්‍රියන්ට ගෝචර නිසා එය පැහැදිලි කිරීමට අපට ද්විකෝටික න්‍යාය හොඳටම ප්‍රමාණවත්. නමුත් බුදු දහමේ එන ගැඹූරු කරුණු රාශියක් පැහැදිලි කිරීමට ද්විකෝටික න්‍යාය වැනි සරල න්‍යායක් ප්‍රමාණවත් වන්නේ නැහැ. එම නිසා බුදුරජාණන් වහන්සේ ධර්මයේ බොහෝ දේ විස්තර කර ඇත්තේ චතුස්කෝටික න්‍යාය භාවිතා කරලා.

අපගේ සරළ බුද්ධියට ඉහත සඳහන් කළ චතුස්කෝටික න්‍යාය තේරුමක් නැති දෙයක් ලෙස පෙනුනද එයා ඉතාමත් ගැඹුරු තේරුමක් ඇති න්‍යායක්. චතුස්කෝටිකයෙන් එහාට ගිය පිළිතුරු 16ක් සහිත සොළොස්කෝටික න්‍යායක් වුවද අපට තර්ක කිරීම සඳහා ගොඩ නගා ගත හැකියි. බුදුවරයෙක් චතුස්කෝටික න්‍යාය භාවිතා කර ප්‍රශ්න වලට පිළිතුරු අපට විස්තර කර දීමට ඉතා වෙහෙසක් ගත් හෙයින් අප වැනි සාමාන්‍ය පුද්ගලයන්ට සොළොස්කෝටියක් ගැන සිතන්නටවත් බැහැ.

බුදුරජාණන් වහන්සේ පිළිතුරු නොදී ඉහත දැමූ ප්‍රශ්න 10 ක් (අව්‍යකෘත ප්‍රශ්න) මෙම චතුස්කෝටිකයට අදාළ වූ ගැඹුරු ගැටළුයි. ඒවා බුදුවරයෙකුට තේරුම් ගත හැකි වුවත් සාමන්‍ය පුද්ගලයන්ට තේරුම් ගැනීමට අපහසු නිසා බුදුරජාණන් වහන්සේ එවැනි චතුස්කෝටික ගැටළු රාශියක්ම පිළිතුරු නොදී ඉවත දැමුවා. එම ප්‍රශ්න වලට පිළිතුරු විස්තර කිරීමට යාමෙන් මිනිසුන් තව තවත් වැරදි මත වලට එළඹ ප්‍රශ්නය පටලවා ගන්නා බව බුදුරජාණන් වහන්සේගේ බුද්ධ ඥාණයට පෙනී ගියා.

ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාව අනුව චතුස්කෝටික න්‍යාය පැහැදිලි කල හැකිද?

නවීන විද්‍යාවත් දැන් ක්‍රමයෙන් අපේ ඉන්ද්‍රීය වලට ගෝචර නොවන කරුණු පිළිබඳව ගැඹුරින් අධ්‍යනය කරනවා. මෙම විද්‍යාව හඳුන්වන්නේ “ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාව” ලෙසයි. ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාවත් ද්විකෝටිකයෙන් ඔබ්බට ගොස් ත්‍රිකෝටික සහ චතුස්කෝටික විසඳුම් පිළිබඳව සොයා බලනවා.

Schrodinger’s Cat (ෂෝඩින්ගර්ස් කැට්) නමින් හැඳින්වෙන න්‍යාය ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාවත් ත්‍රිකෝටික විසඳුම් පිළිගන්නා බව පවසනවා. එය ඉතාමත් සරලව පැහැදිලි කරමු මේ ආකාරයට.  ( වැඩි විස්තර – https://en.wikipedia.org/wiki/Schr%C3%B6dinger%27s_cat )

හිතන්න විශාල පෙට්ටියක් ඇතුලේ පූසෙක් ඉන්නවා කියලා ඒ පෙට්ටියේ ඉතාමත් මාරාන්තික විෂ භාජනයකුත් තිබෙනවා. එම විෂ ඇඟේ ස්වල්පයක් ගෑවුනත් පූසා මැරෙන්න පුළුවන්. එළියේ ඉන්න අපිට මේ පෙට්ටියේ ඇතුලේ වන කිසිම දෙයක් පේන්නෙවත්, ඇහෙන්නෙවත් නැහැ. දැන් කවුරු හරි ඇහුවොත් පෙට්ටිය ඇතුලේ ඉන්න පූසා මේ වෙලාවෙ ජීවත් වෙනවද? Schrodingers_cat.svgනැතිනම් මැරිලද? කියලා මොකක්ද තිබිය හැකි පිළිතුරු දෙක.

එක්කො පූසා ජීවත් වෙනවා.

නැතිනම් පූසා මැරිලා.

එයයි ද්විකෝටික විසඳුම.

නමුත් ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාව කියනවා මේ වේලාවෙ අවස්ථා තුනක් සත්‍යයි කියලා පිලිගන්නවා. ඉහත විසඳුම් දෙකට අමතරව ඇතුලේ ඉන්න පූසා මේ මොහොතේදී ජීවත් වන සහ මිය ගොස් සිටින යන අවස්ථා දෙක තුළම යන අවස්ථාවේද පවතින බව ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාව පිළිගන්නවා. මෙය ඔවුන් හඳුන්වන්නේ (Quantum Super Position) යන නමින්.

පූසා සිටින පෙට්ටියේ පියන විවෘත කරන අයෙකුට පමණක් ඉහත ද්වීකෝටික යථාර්ත දෙකෙන් එකක් හරි කියලා පේනවා. හැබැයි පියන වහලා තියෙනවා තෙක්  ඉහත යථාර්ත 03 ම නිවැරදියි. පියන ඇරිය ගමන් එක් යථාර්තයක් ඇත්ත කියලා අපිට ඒත්තු යනවා.

ඉහත කථාව වැඩිය තේරෙන්නේ නැතිනම් ඒ ගැන වැඩිය හිතන්න එපා මොකද ඕවා අයින්ස්ටයින් මහත්තයා වගේ සුපිරි බුද්ධිමත් උදවිය ගොඩ නගපු මත. මෙහිදී අවශ්‍ය වුණේ නවීන විද්‍යාවත් දැන් ටික ටික චතුස්කෝටික න්‍යාය කරා ගමන් කරන බවට උදාහරණයක් පෙන්වන්න විතරයි.

පුනර්භවය සහ චතුස්කෝටික න්‍යාය

පුනර්භවය හා සම්බන්ධවත් බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රකාශ කර තිබෙන්නේ ද්විකෝටික විසඳුමක් නොවේ.

සාමාන්‍ය අපිට තේරෙන්නේ පුනර්භවය හා සම්බන්ධ මේවාගේ මත දෙකක් විතරයි.

එක්කෝ…….                            නැවත උපදින්නේ තමාමයි.

නැතිනම්…….                            නැවත උපදින්නේ තමා නොවෙයි.

ඉහත ප්‍රකාශ දෙකෙන් නිවැරදි කුමන් ප්‍රකාශය දැයි බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් විමසුව විට බුදුරජාණන් වහන්සේ එයට චතුස්කෝටික න්‍යාය අනුව තිබිය හැකි පිළිතුරු හතරක් පෙන්වා දී තිබෙනවා.

“නැවත උපදින්නේ තමාමයි.”

“නැවත උපදින්නේ තමා නොවෙයි.”

“නැවත උපදින්නේ තමාමයි, තමාත් නොවෙයි.”

නැවත උපදින්නේ තමාත් නොවෙයි, තමා නොවන්නේත් නොවෙයි.

බුදුරජාණන් වහන්සේ පුනර්භවය හා සම්බන්ධව නිවැරදි පිළිතුරු ලෙස පවසා ඇත්තේ ඉහත ඉරි ඇඳි හතරවන පිළිතුරයි.

ඔබට පුනර්භවය හා සම්බන්ධ ඉහත 04 වන ප්‍රකාශය නිවැරදිව අවබෝධ වනවානම් ඔබත් චතුස්කෝටික න්‍යාය මත පදනම් වූ ගැඹුරු බුදු දහම අවබෝධ කර ගැනීමට සූදානම්. සෝවාන් ඇතුළු මාර්ගඵල ලබා ගැනීමට මෙය අනිවාර්ය අංගයක්. එම නිසා ඔබත් ඉහත 04 වන විසදුම තේරුම් ගැනීමට හැකි තරම් උත්සාහ කර බලන්න.

 

අවසන් වශයෙන් චතුස්කෝටික න්‍යාය සරලව මෙසේ විස්තර කළ හැකිය.

ඇතැම් ප්‍රශ්න වලට සරල පිළිතුරු දෙකක් නොව පිළිතුරු 04 ක් තිබෙනවා.

A-සත්‍යයි                                  B-අසත්‍යයි

A-අසත්‍යයි                                B-සත්‍යයි

A-සත්‍යයි                                  B-සත්‍යයි

A-අසත්‍යයි                                B-අසත්‍යයි

මේ නිසා අපි අසන දකින දේවල් පිළිබඳව ඉක්මන් තීරණ ගන්න යන්න එපා. ඇතැම් සංසිද්ධි වලට අපිට දැනෙන විදියට වඩා වෙනස් පිළිතුරු තිබිය හැකි බව අවබෝධ කර ගත යුතුය. ඔබ කර්මය හා පුනර්භවය වැනි කරුණු නිවැරදිව තේරුම් නොගනී නම්, විශ්වාස නොකරයි නම් ඔබ බුද්ධ ධර්මය අවබෝධ කර ගත් අයෙක් නොවෙයි. ඒ නිසා චතුස්කෝටික න්‍යාය මත පදනම්ව සිතා බුදු දහම ලෙස බැලීමට ඔබත් උත්සාහ කරන්න.

Nirman Kodithuwakku – “Vidarshana” Magazine – 2015 July – Dec

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Comment *